Kan Grubum: Kahve +
3 dk okuma
Okuma Süresi: 6 dakika
“Tarihçilerin dediklerine bakmayın, BC (Milattan Önce) aslında Before Coffee, yani 'Kahveden Önce' anlamına gelir.” diyor yazar Cherise Sinclair.
Kahvenin keşfi ve yaygın hale gelişi, dünya için adeta bir dönüm noktası. Kahve bu kadar yaygın hale gelmeden önce, popüler kahvaltı içeceği biraydı. Bugün ise kahve, su ve çayın yanı sıra, her yıl tüketilen 400 milyardan fazla fincanla dünya çapında en popüler içeceklerden biridir.
Kahvenin etimolojisinde karşımıza Arap literatürü çıkıyor. “Qahwah” teriminin ilk kullanılışı aslında bir tür şarap için. Sonra Osmanlı Türkleri “kahve” demeye başlıyor; ardından Hollandalılar “koffie” diyor. 1582 yılında ise İngilizcedeki “coffee” kullanılmaya başlanıyor.
Kahve Bir Keçi Çobanı Tarafından Keşfedildi
1500'lü yıllarda, Etiyopya'da bir keçi çobanının, keçilerinde garip davranışlar gözlemledikten sonra kahveyi keşfettiği söylenir. Çoban, keçilerin kahve meyvelerini yedikten sonra aniden çok fazla enerjiye sahip olduklarını ve geceleri uyuyamadıklarını fark etmişti. Bulgularını yerel keşişlerle paylaştı ve geri kalanı, bugünün tarihini yazdı…
Bugün ise kahvenin çoğunun Brezilya'da üretildiği biliniyor. Araştırmalara göre Brezilya, dünya kahvesinin %40'ını üretiyor.
Kahve İçmenin Ceza Olduğu Zamanlar…
1511'de Mekke Valisi Khair Beg; kahveyi, radikal düşünceyi teşvik eden tehlikeli bir ilaç olarak ilan etti ve yasakladı.
yüzyılda Katolik Kilisesi’ndeki bazı din adamları; içeceğin, olağanüstü lezzetiyle topluluklarını bozacağına inanıyordu. Neyse ki, Papa Clement VIII kahveyi kendisi denedikten sonra, şeytan ürünü olmadığına; sadece lezzetli olduğuna karar verdi. Hatta kahveyi vaftiz etmesi gerektiğini söyledi. Papalığın bu kutsamasıyla tüm Avrupa'da kahvehaneler açılmaya başladı.
yüzyıl Osmanlı İmparatorluğu döneminde de kahvenin zihni değiştirdiğine, bir tür uyuşturucu olduğuna inanılıyordu. Birkaç kez, Kanuni Sultan Süleyman ve sonraki bazı padişahlar tarafından kahve yasadışı ilan edilmişti.
İsveç Kralı Gustave ise, kahvenin vatandaşları için taşıdığı tehlikeyi göstermek amacıyla; idam cezasına çarptırılan bir mahkumun, her gün üç fincan kahve içirilerek öldürülmesini emretti. Mahkumun kendisini takip eden bir doktoru da vardı. Sonuç: kahve ile ölüme mahkum edilen cezalı, doktorundan çok daha fazla yaşadı.
20.000 Litrenin Üzerinde Kahve, Tek Bardakta
15 Haziran 2019 itibariyle, şimdiye kadar yapılmış en büyük kahve fincanı yapıldı. İçinde tam 22.739,14 litre kahve vardı ve Guinness Rekorlar Kitabı'na girdi.
Kupa, Kolombiya'da yapıldı ve yapımı, proje üzerinde çalışan 50 kişinin katkılarıyla bir aydan fazla sürdü.
Bugün tüm dünyada her gün yaklaşık 2 milyar fincan kahve tüketiliyor.
Kahvenin insan bedeni için en etkili olduğu saatler ise sabah 9:30 ile 11:30 arasında.
2020'de yapılan bir araştırmaya göre, Hollanda'nın en fazla kahve tüketen ülke olduğu belirlendi. Hollanda’nın hemen arkasından ise Finlandiya ve İsveç geliyor.
Belki Dehadır, Belki de Sadece Kahvedendir…
Ünlü yönetmen David Lynch “kötü bir fincan kahve bile kahvesizlikten iyidir.” diyor.
Roosevelt, Beethoven, Bach, Kierkegaard gibi dehalarıyla ön plana çıkan birçok ünlü ismin de tam bir kahve fanatiği olduğunu biliyoruz.
Kahvedeki kafein, inhibitör nörotransmitter adenosini bloke eder. Bu, beyin nöronlarının ateşlenmesini artıran norepinefrin ve dopamin salınımını sağlar. Dolayısıyla bu yolla kahvenin; hafıza, ruh hali, dikkat seviyeleri, tepki süreleri ve genel zihinsel işlevsellik dahil olmak üzere beyin işlevlerinin birçok yönünü geliştirdiği ortaya konmuştur.
Catania Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyomedikal ve Biyoteknolojik Bilimler Bölümü'nden Yardımcı Doçent Giuseppe Grosso, kahvenin beyin üzerindeki etkilerini şöyle açıklıyor:
“Kahve polifenollerinin kan-beyin bariyerini geçebileceğine, anti-nöroinflamatuar etkiler gösterebileceğine ve hatta yeni nöron oluşumunu teşvik edebileceğine, dolayısıyla hem bilişsel hem de duygusal rahatsızlıkların riskinin azalmasına neden olduğuna dair kanıtlar vardır.”
Mevcut araştırmalar, her dört saatte bir alınan 75 mg kafeinin (bir fincan kahveye eşdeğer) gün boyunca ruh halinde sürekli bir iyileşme çizgisine yol açabileceğini öne sürüyor. Ayrıca araştırmalar, insanların kafeini uyanık hissetmek için kullanmanın yanı sıra; konsantrasyonu artırmak için veya sosyalleşme amacıyla da kullandığını gösteriyor.
Bilim adamları, öğütülmüş kahveyi başarıyla biyodizel hale bile getirdiler. Bu nedenle bir gün kahve, sadece sizin değil, arabanızın da yakıtı olabilir.
Kaynaklar:
Drinking coffee helps to improve mood as days get shorter
